Sprawdź, czy możesz przejść na wcześniejszą emeryturę. A może należy ci się okresowa emerytura rolnicza? Od początku roku weszły w życie zmiany dotyczące przyznawania rolniczych rent i emerytur.
Wcześniej na emeryturę
W myÅ›l znowelizowanej ustawy nastÄ™puje miÄ™dzy innymi podwyższenie i zrównanie wieku emerytalnego rolników z osobami objÄ™tymi powszechnym ubezpieczeniem spoÅ‚ecznym (ZUS). - Zmiana ta jest identyczna, jak w zusowskim ubezpieczeniu, czyli stopniowe podwyższanie wieku emerytalnego do 67 lat. W przypadku mężczyzn proces ten bÄ™dzie trwaÅ‚ do 2020 roku, w przypadku kobiet - do 2040. W bieżącym roku obejmie kobiety urodzone po dniu 31 grudnia 1952 r. i mężczyzn urodzonych po 31 grudnia 1947 r. – wyjaÅ›nia Henryk Prokopczuk, kierownik krotoszyÅ„skiej placówki KRUS.
W przeciwieÅ„stwie do powszechnego systemu ubezpieczeÅ„, rolnicy majÄ… nadal prawo, do 2017 roku, przechodzić na wczeÅ›niejszÄ… emeryturÄ™. BÄ™dzie ona przyznawana tylko rolnikom, którzy do 31 grudnia 2017 r. ukoÅ„czÄ…: 55 lat - w przypadku kobiet lub 60 lat, jeÅ›li chodzi o mężczyzn. Dodatkowo muszÄ… legitymować siÄ™ okresem co najmniej 30 lat podlegania wyÅ‚Ä…cznie rolniczemu ubezpieczeniu emerytalno- rentowemu i zaprzestać prowadzenia dziaÅ‚alnoÅ›ci rolniczej.
- Z emerytur tych bÄ™dÄ… mogÅ‚y skorzystać wyÅ‚Ä…cznie kobiety urodzone przed 1 stycznia 1963 r. i mężczyźni urodzeni przed 1 stycznia 1958 r. - informuje Henryk Prokopczuk. WydÅ‚użenie wieku emerytalnego i pozostawienie wieku wymaganego do wczeÅ›niejszej emerytury na dotychczasowym poziomie spowoduje obniżenie wysokoÅ›ci części uzupeÅ‚niajÄ…cej emerytury rolniczej „wczeÅ›niejszej”. Åšwiadczenie to bÄ™dzie obniżane po 5% emerytury podstawowej za każdy rok dzielÄ…cy uprawnionego od wieku emerytalnego i, jak dotychczas, bÄ™dzie podwyższane o 5% po osiÄ…gniÄ™ciu kolejnego roku życia. - Jest to dość skomplikowany proces liczenia, gdyż nawet w skrajnych przypadkach, ograniczenie części uzupeÅ‚niajÄ…cej bÄ™dzie siÄ™gaÅ‚o 40%, a dotychczas rolnik przechodzÄ…cy 5 lat wczeÅ›niej na emeryturÄ™ miaÅ‚ to Å›wiadczenie, ograniczane w dużo mniejszym stopniu - przyznaje Wojciech Buszewicz, kierownik rawickiej placówki KRUS. ChcÄ…c skorzystać z wczeÅ›niejszej emerytury, należy pamiÄ™tać, iż istnieje warunek zaprzestania dziaÅ‚alnoÅ›ci rolniczej – wyzbycia siÄ™ gospodarstwa przez oboje z małżonków. - Wyzbycie siÄ™ gospodarstwa w jakiejkolwiek formie oznacza dzierżawÄ™, sprzedaż lub przekazanie okazywane aktem notarialnym – tÅ‚umaczy Danuta Kuszewska, kierownik jarociÅ„skiej placówki KRUS.
Okresowa emerytura rolnicza
BÄ™dÄ… mogli na niÄ… przejść rolnicy, którym upÅ‚ynÄ…Å‚ okres przysÅ‚ugiwania renty strukturalnej przyznawanej z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, a którzy nie osiÄ…gnÄ™li jeszcze wieku emerytalnego z racji jego podwyższania. - Jest to również nowość. UzupeÅ‚niono w ten sposób lukÄ™ w otrzymywaniu Å›wiadczenia, jaka powstaÅ‚aby w wyniku zmian przepisów o emeryturach i rentach rolniczych – wyjaÅ›nia Henryk Prokopczuk. Emerytura okresowa bÄ™dzie przysÅ‚ugiwaÅ‚a w wysokoÅ›ci emerytury podstawowej, bez wzglÄ™du na posiadany okres podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu. Osoba zainteresowana tego typu Å›wiadczeniem powinna zwrócić siÄ™ do KRUS-u z wnioskiem o przyznanie prawa do okresowej emerytury rolniczej wraz z doÅ‚Ä…czonÄ… kopiÄ… decyzji ARiMR przyznajÄ…cÄ… rentÄ™ strukturalnÄ….
Korzystne zmiany dotyczą przyznawania uzupełniającej części emerytury
Emerytura rolnicza skÅ‚ada siÄ™ z części skÅ‚adkowej i uzupeÅ‚niajÄ…cej. W myÅ›l poprzednio obowiÄ…zujÄ…cych przepisów, jeżeli małżonek rolnika, który miaÅ‚ uprawnienia do emerytury lub renty, pracowaÅ‚ nadal w gospodarstwie rolnym, czyli nie byÅ‚o ono przekazane, to wtedy uprawniony otrzymywaÅ‚ 50% części uzupeÅ‚niajÄ…cej. - Od 1 stycznia, nawet jeÅ›li małżonek bÄ™dzie nadal prowadziÅ‚ dziaÅ‚alność rolniczÄ…, to jego uprawniony do otrzymania Å›wiadczenia wspóÅ‚małżonek bÄ™dzie otrzymywaÅ‚ peÅ‚nÄ… emeryturÄ™ rolniczÄ…, razem ze 100% częściÄ… uzupeÅ‚niajÄ…cÄ… – objaÅ›nia kierownik krotoszyÅ„skiej placówki KRUS. - Czyli obecnie wszyscy, nawet ci, którzy mieli już wczeÅ›niej przyznane emerytury, dostanÄ… wyższe Å›wiadczenia – dodaje. Jak przyznaje Danuta Kuszewska, rolnicy sÄ… zaskoczeni tymi zmianami. - Ci, którzy otrzymali już decyzjÄ™ o podwyższeniu dodatku uzupeÅ‚niajÄ…cego, przychodzÄ… do naszej placówki, aby siÄ™ upewnić, czy nie zaistniaÅ‚a jakaÅ› pomyÅ‚ka – mówi specjalistka. - Jest to najwiÄ™ksza korzyść dla rolników, wÅ›ród tych zmian, które weszÅ‚y w życie od pierwszego stycznia – podkreÅ›la Wojciech Buszewicz.
Częściowa emerytura nie dla wszystkich
Od bieżącego roku mężczyźni urodzeni po 1947 roku, podlegajÄ…cy ubezpieczeniu spoÅ‚ecznemu rolników przez 40 lat, mogÄ… wnioskować o częściowÄ… emeryturÄ™ rolniczÄ…, w wysokoÅ›ci 50% emerytury podstawowej. Dla kobiet ta możliwość bÄ™dzie dostÄ™pna od 2021 r., czyli dla urodzonych po 1958 r, majÄ…cych 35-letni okres ubezpieczenia w KRUS. - WczeÅ›niej nie byÅ‚o takiego Å›wiadczenia, dopiero od tego roku bÄ™dzie to podobnie, jak w systemie ZUS-owskim – przyznaje specjalista z krotoszyÅ„skiego KRUS-u. Emerytura częściowa nie bÄ™dzie zmniejszana ani zawieszana, gdy np. emeryt bÄ™dzie osiÄ…gaÅ‚ przychody z tytuÅ‚u dziaÅ‚alnoÅ›ci pozarolniczej podlegajÄ…cej ubezpieczeniu spoÅ‚ecznemu (np. z tytuÅ‚u zatrudnienia). Jak twierdzÄ… specjaliÅ›ci, ten rodzaj Å›wiadczenia nie bÄ™dzie wzbudzaÅ‚ zainteresowania rolników. - (...) W sytuacji, kiedy w ogóle Å›wiadczenia rolnicze sÄ…, delikatnie mówiÄ…c, niższe niż ogóÅ‚u ubezpieczonych w ZUS-ie, to raczej ta opcja nie uszczęśliwi rolników. (…) Nie wiem, czy rolnicy w ogóle skuszÄ… siÄ™ na to, jeżeli nasze emerytury oscylujÄ… w okolicach emerytury podstawowej, czyli tej minimalnej. Emerytura częściowa skazuje ich na pobieranie poÅ‚owy, już tak niskiego Å›wiadczenia - tÅ‚umaczy kierownik placówki terenowej KRUS w Rawiczu.
Renciści okresowi mogą dorabiać
Rolnicy uprawnieni do otrzy- mywania okresowej renty rolniczej z tytuÅ‚u niezdolnoÅ›ci do pracy mogÄ… podejmować, w czasie pobierania tej renty, dziaÅ‚alność podlegajÄ…cÄ… obowiÄ…zkowi ubezpieczenia spoÅ‚ecznego (np. zatrudnienie lub innÄ… pracÄ™ zarobkowÄ…) i nie utracÄ… prawa do tej renty. - Jest to kolejna korzyść, jaka wynika z nowelizacji ustawy, zrównujÄ…ca prawa naszych rencistów w stosunku do grupy rencistów pracowniczych. Dotychczasowe przepisy uniemożliwiaÅ‚y osobom, które miaÅ‚y renty okresowe, podjÄ™cie zatrudnienia, gdyż to automatycznie rodziÅ‚o obowiÄ…zek ubezpieczenia, a wtedy takie osoby traciÅ‚y prawo do renty. Nowelizacja tego przepisu pozwala rencistom, którzy sÄ… caÅ‚kowicie niezdolni do pracy w gospodarstwie rolnym, na podjÄ™cie pracy w zakÅ‚adzie pracy chronionej lub gdziekolwiek indziej. BÄ™dÄ…c zatrudnieni na etacie, nie utracÄ… prawa do renty, a skala dochodu, jaki uzyskajÄ… bÄ™dzie miaÅ‚a wpÅ‚yw jedynie na to, czy Å›wiadczenie to bÄ™dzie pobierane w caÅ‚oÅ›ci czy częściowo – informuje Wojciech Buszewicz.
Magdalena Teodorczyk
